Planowanie matury zwykle zaczyna się od prostego pytania o pieniądze. Sama opłata za egzamin najczęściej nie obciąża budżetu absolwenta, ale przy poprawianiu wyników mogą pojawić się konkretne koszty. Wyjaśniam, kiedy matura jest bezpłatna, w jakich sytuacjach obowiązuje opłata 50 zł, jak liczyć należność oraz ile może kosztować przygotowanie.
Najważniejsze liczby i warunki, które trzeba znać
- 0 zł płaci zazwyczaj osoba przystępująca do matury po raz pierwszy.
- 50 zł kosztuje każdy odpłatny egzamin ustny lub pisemny.
- Opłata pojawia się zwykle przy trzecim i kolejnym podejściu do tego samego przedmiotu na tym samym poziomie.
- W 2026 roku termin wpłaty przypadał od 1 stycznia do 9 marca.
- Za termin poprawkowy w tym samym roku nie wnosi się drugiej opłaty.
Ile kosztuje matura w 2026 roku dla większości zdających
Jeżeli uczeń kończy liceum, technikum albo szkołę branżową i przystępuje do egzaminu po raz pierwszy, nie płaci za maturę. Dotyczy to zarówno przedmiotów obowiązkowych, jak i zadeklarowanych przedmiotów dodatkowych. W praktyce oznacza to, że zdający może podejść do kilku egzaminów bez opłaty za każdy z nich.
Bezpłatne jest także pierwsze podejście absolwenta do konkretnego przedmiotu i poziomu, nawet jeśli egzamin odbywa się kilka lat po ukończeniu szkoły. Sam fakt, że ktoś nie jest już uczniem, nie oznacza automatycznie konieczności zapłaty. Liczy się przede wszystkim historia wcześniejszych podejść.
W 2026 roku absolwent w formule 2023 zdawał obowiązkowo język polski, matematykę i język obcy na poziomie podstawowym, a także przystępował do jednego przedmiotu dodatkowego na poziomie rozszerzonym. Te egzaminy nie wymagały opłaty przy pierwszym podejściu. Wyjątkiem mogli być absolwenci, którzy spełnili warunki uzyskania dyplomu zawodowego i nie musieli wybierać przedmiotu dodatkowego.
Kiedy trzeba zapłacić 50 zł
Opłata dotyczy przede wszystkim absolwentów, którzy po raz trzeci lub kolejny w innym roku przystępują do tego samego przedmiotu na tym samym poziomie. Dotyczy to zarówno egzaminów obowiązkowych, jak i dodatkowych. CKE traktuje podejście w maju i w sierpniu tego samego roku jako jedno podejście.
| Sytuacja | Opłata w 2026 roku |
|---|---|
| Pierwsze podejście do matematyki podstawowej | 0 zł |
| Drugie podejście do tego samego egzaminu w kolejnym roku | 0 zł |
| Trzecie podejście do tego samego przedmiotu i poziomu | 50 zł |
| Przystąpienie do tego samego dodatkowego przedmiotu po wcześniejszym zadeklarowaniu, ale bez stawienia się na egzaminie | 50 zł |
| Termin poprawkowy po opłaconym egzaminie głównym | bez dodatkowej opłaty |
Drugi przypadek bywa pomijany. Jeżeli absolwent zadeklarował przedmiot dodatkowy, ale nie pojawił się na egzaminie, ponowne zgłoszenie tego samego przedmiotu i poziomu może już być odpłatne. Sama rezygnacja po dokonaniu wpłaty również nie daje prawa do zwrotu pieniędzy.
Zmiana poziomu może mieć znaczenie. Przykładowo osoba, która wcześniej zadeklarowała biologię na poziomie podstawowym, a później chce zdawać ją na rozszerzeniu, nie zawsze musi płacić, ponieważ jest to inny egzamin. W takich sytuacjach najlepiej sprawdzić indywidualny status w systemie ZIU albo w swojej OKE.
Jak policzyć całkowitą opłatę za poprawianie matury
Najprostsza zasada brzmi: 50 zł mnożymy przez liczbę odpłatnych egzaminów. Nie liczymy wszystkich przedmiotów zadeklarowanych w danym roku, tylko te, przy których system wskazuje obowiązek wniesienia opłaty.
- jeden odpłatny egzamin z matematyki podstawowej oznacza 50 zł,
- dwa odpłatne egzaminy oznaczają 100 zł,
- pięć odpłatnych egzaminów oznacza 250 zł,
- egzamin główny i poprawkowy z tego samego przedmiotu w jednym roku kosztują łącznie 50 zł, a nie 100 zł.
Przy językach obcych trzeba dokładnie sprawdzić, czy opłata dotyczy części ustnej, pisemnej czy obu. W dokumentach OKE odpłatność jest opisywana jako 50 zł za każdy egzamin ustny lub pisemny. Nie warto więc samodzielnie zgadywać kwoty na podstawie liczby przedmiotów. Najbezpieczniej porównać deklarację z informacją wyświetlaną w ZIU-SIOEO.
Terminy, przelew i możliwość zwolnienia z opłaty
Dla matury w 2026 roku opłatę należało wnieść od 1 stycznia do 9 marca na rachunek właściwej okręgowej komisji egzaminacyjnej. Brak wpłaty w terminie oznaczał brak możliwości przystąpienia do odpłatnego egzaminu. W szczególnych, udokumentowanych sytuacjach zdrowotnych lub losowych OKE mogła zgodzić się na późniejszą wpłatę, jednak nie później niż do 31 marca 2026 roku.
Dowód przelewu trzeba było przekazać OKE oraz szkole, w której składana była deklaracja. W tytule przelewu należało podać dane zdającego, numer PESEL, przedmiot i poziom egzaminu. Numer rachunku zawsze trzeba sprawdzać na stronie właściwej OKE, ponieważ zależy on od regionu.
Osoba w trudnej sytuacji materialnej może złożyć wniosek o zwolnienie z opłaty. W 2026 roku w dokumentach OKE wskazywano kryterium dochodowe 674 zł na osobę w rodzinie, ale przy kolejnej sesji należy sprawdzić aktualny próg i wymagane zaświadczenia. Wniosek składa się do dyrektora OKE, a sama deklaracja nie zastępuje wniosku o zwolnienie.
Co naprawdę może kosztować przygotowanie do matury
Choć opłata egzaminacyjna często wynosi 0 zł, przygotowanie może wymagać dodatkowego budżetu. Podstawowe arkusze i materiały publikowane przez CKE są bezpłatne, natomiast repetytoria i zbiory zadań kosztują zwykle około 25-65 zł za książkę. Do języka polskiego często potrzebne są osobne materiały do części ustnej, więc zakup jednej książki nie zawsze zamyka temat.
Największym wydatkiem bywają korepetycje. W 2026 roku orientacyjne stawki za godzinę przygotowania na poziomie licealnym wynosiły około 60-110 zł, a zajęcia z wymagających przedmiotów rozszerzonych mogły kosztować więcej. Moim zdaniem nie ma sensu od razu kupować całorocznego kursu. Najpierw sprawdziłbym arkusze, określił braki i dopiero wtedy zdecydował, czy potrzebne są regularne lekcje, czy kilka konsultacji.
Przykładowy oszczędny budżet obejmuje darmowe arkusze, jedno repetytorium za około 60 zł i ewentualne dwie konsultacje po 80 zł. Daje to mniej więcej 220 zł za przygotowanie, bez kosztów dojazdu. Przy samodzielnej nauce można zejść znacznie niżej, ale wtedy trzeba zainwestować więcej czasu w planowanie i samodzielne sprawdzanie błędów.
Najważniejsza decyzja dotyczy nie opłaty, lecz planu przygotowań
W typowej sytuacji zdający nie płaci za pierwszą maturę. Kwota 50 zł pojawia się głównie przy trzecim lub kolejnym podejściu do tego samego egzaminu, a także po wcześniejszym nieprzystąpieniu do zadeklarowanego przedmiotu dodatkowego.
Przed przelewem sprawdziłbym trzy rzeczy: historię swoich podejść, poziom egzaminu oraz informację w ZIU-SIOEO lub właściwej OKE. Dzięki temu łatwo uniknąć zarówno niepotrzebnej wpłaty, jak i sytuacji, w której brak opłaty uniemożliwi przystąpienie do egzaminu.